Afkortingen en begrippen

Snel overzicht

• geb. = gebonden
• ing. = ingenaaid
• z.j. = zonder jaar
• z.p. = zonder plaats
• ill. = geïllustreerd
• ex libris = eigendomsmerk in een boek
• 1e druk = eerste druk
• herdruk = latere druk
• stofomslag = losse papieren omslag om een boek
• foxing = bruine vlekjes of verkleuring in papier

Waarom gebruiken catalogi afkortingen?

Catalogi willen veel informatie kort weergeven. Afkortingen besparen ruimte en maken beschrijvingen overzichtelijker voor lezers die de termen kennen. Voor nieuwe lezers kunnen ze juist verwarrend zijn. Daarom is uitleg belangrijk.

Afkortingen rond uitgave en druk

geb.

Geb. staat meestal voor gebonden. Een gebonden boek heeft een stevige band, vaak met harde platten.

ing.

Ing. staat voor ingenaaid. Het gaat vaak om een uitgave met een papieren omslag of minder stijve uitvoering dan een gebonden boek.

1e druk

1e druk betekent eerste druk. Voor verzamelaars kan dat relevant zijn, maar het zegt niet automatisch iets over inhoudelijke kwaliteit.

herdruk

Een herdruk is een latere druk van dezelfde titel. Soms is de tekst gelijk, soms zijn er wijzigingen of aanvullingen.

z.j.

Z.j. betekent zonder jaar. Het jaar van uitgave is dan niet vermeld of niet bekend.

z.p.

Z.p. betekent zonder plaats. De plaats van uitgave staat dan niet in de beschrijving.

Begrippen rond band en uitvoering

Band

De band is de buitenkant van het boek: voorplat, achterplat en rug.

Rug

De rug is het deel dat zichtbaar is wanneer het boek in de kast staat.

Linnen band

Een linnen band is een boekband bekleed met linnen of linnenachtig materiaal.

Stofomslag

Een stofomslag is een losse papieren omslag om een gebonden boek.

Schutblad

Het schutblad verbindt het boekblok met de band en zit voor en achter in het boek.

Begrippen rond beeld en staat

ill.

Ill. betekent geïllustreerd. Het boek bevat afbeeldingen, tekeningen, foto's of andere illustraties.

Platen

Platen zijn afzonderlijke beeldpagina's, vaak op ander papier of apart opgenomen.

Foxing

Foxing is een term voor bruine vlekjes of verkleuringen in papier. In het Nederlands wordt ook roestvlekjes gebruikt.

Gebruikssporen

Gebruikssporen zijn tekenen dat een boek is gelezen of gehanteerd, zoals slijtage, vlekjes, aantekeningen of verkleuring.

Ex libris

Een ex libris is een eigendomsmerk, vaak een gedrukt of geplakt boekplaatje met de naam van een vroegere eigenaar.

Waar let je op?

Lees afkortingen altijd in samenhang. Geb. zegt iets over de uitvoering, maar niet over de staat. Z.j. betekent dat het jaar ontbreekt, niet dat het boek automatisch oud is. Foxing zegt iets over papierverkleuring, maar de ernst kan verschillen.